Een verpleegkundige? Die wast mensen toch alleen maar en doet steunkousen aan? O, ja en zij verricht ook nog wat verpleegkundige handelingen. Veel mensen hebben een dergelijk beeld van dit beroep. Ikzelf had dat ook. Na 2 maanden aan het werk te zijn, weet ik dat er zo veel meer bij komt kijken.
Verschillende rollenAls hbo verpleegkundige werk je vanuit verschillende rollen: zorgverlener, communicator, samenwerkingspartner, gezondheidsbevorderaar, organisator en kwaliteitsbevorderaar. Daarnaast reflecteer je op de handelingen die je uitvoert naar de laatste stand van de wetenschap. Dit is als je afgestudeerd bent. Om daar te komen begin je bij het begin: met onder andere het wassen en aankleden van cliënten. Inderdaad, dus toch.
Wassen in de praktijkIn de praktijk blijkt het wassen echter net even anders te zijn dan ik had verwacht. Ik realiseer me hoe kwetsbaar de cliënt is. Want hij/zij vertrouwt wel zijn naaktheid aan jou toe. Jij bent het die de bips afveegt. Het zal je maar gebeuren dat je dat zelf niet meer kan! Het hulpbehoevend zijn. Dit besef maakt dat ik er anders naar kijk.
"Je hebt een stevige hand"
Daarom benader ik de cliënt zorgvuldig en met aandacht wanneer ik met mijn washandje eens even ‘lekker ga wassen’. Zachtjes strijk ik ermee langs het gezicht, de armen, de buik...Soms hoor ik de cliënt zeggen: “Je hebt een stevige hand”. Dan weet ik dat het nóg ietsje zachter mag. Op school hoor ik vervolgens terug dat het luisteren tussen de regels door en het zorgvuldig te werk gaan een ‘professionele attitude’ is. Kijk, dát maakt het interessant: de theorie achter de – op het oog eenvoudige – handelingen.
Cliëntgerichte benaderingJe gaat als verpleegkundige uit van een cliëntgerichte benadering. Hiermee richt je je primair tot de belevingswereld van de cliënt. De cliënt geeft mede richting aan hoe hij of zij de zorg wil. Met een mooie term heet dit ‘zelfmanagement’. Ook bij cliënten met dementie, werkt dit perspectief uitstekend. “Mevrouw, wilt u vandaag de witte blouse of deze rode tuniek aan?” Het is de cliënt die beslist wat zij draagt!
VoldoeningWaar ik mijn voldoening uithaal? Zelfs bij het wassen, het schrikbeeld van dit beroep? Dat ik ervoor gezorgd heb dat cliënt weer fris is. Bovendien geeft het een kick om vaardigheden zoals ik die op school geleerd heb, meteen in de praktijk te brengen. Mevrouw houdt van sieraden, van een lippenstiftje en van mooi gekamde haren. Op zo’n moment voel ik me trots. Daar haal ik mijn ‘was-voldoening’ uit.
Geschreven door Sabine Veerman, zij-instromer hbo-v bij woonlocatie Terra in Nijmegen.